Hacı Əhliman Rüstəmovun informasiya bloku


Fəcr | Gün | Zöhr | Şam | Gecə
21 Dekabr 14:49
Şərh Yoxdur
7376

Allah qorxusunun insanın rəftarına tərbiyəvi təsiri

Sual: Allah qorxusu məfhumu aydınlaşdıqdan sonra belə bir sual yaranır ki, Allah öz bəndələrini qorxutmaq əvəzinə başqa bir tərbiyəvi üsul seçə bilməzdimi? Olmazdımı ki, bəndələr mükafat vədi ilə doğru yola dəvət edilsin, günahdan çəkindirilsin?

Cavab: Qısaca belə cavab vermək olar, Allah-təala bizi daha yaxşı tanıdığından hansı üsulun daha təsirli olacağını bilir. Əzab vədi daha təsirli üsuldur və Allah öz peyğəmbərlərini qorxudan ünvanında göndərir. Quranda oxuyuruq: “Biz səni haqq olaraq müjdə verən və qorxudan ünvanında göndərdik. Aralarında qorxudan peyğəmbər olmayan heç bir ümmət olmadı.”[1]

Peyğəmbərlər həm müjdə, həm də əzab vədi ilə dəvət etsələr də, onlar daha çox qorxudan ünvanı ilə təqdim olunmuşlar.

Uyğun sualı psixoloji baxımdan da cavablandırmaq olar. Elmi və təcrübi üsullarla sübuta yetirilmişdir ki, qorxu hissi insanları işə daha çox təşviq edir. Demək olar ki, insanı təlaşa təhrik edən 90 faiz qorxudur. Təlaşa təşviq baxımından müjdə yalnız 10 faiz təsirə malikdir. İnsanlar adətən uğursuzluq qorxusundan çalışırlar. Tənbehdən, ata-ananın məzəmmətindən, ətrafdakıların qınağından qorxmayan insan adətən bir çox işlərdən, eləcə də təhsildən yayınır. Çox az tələbəni elmə sövq edən eşqdir. Bu səbəbdən də ata-ana öz övladlarını təhsilə təşviq etmək üçün onu uğursuzluğun pis aqibəti ilə qorxudurlar.

Əksərimiz həm cəhənnəm əzabına, həm də behişt nemətlərinə etiqadlı olsaq da, çox vaxt vəzifələrimizi əzab qorxusundan yerinə yetiririk. İnsanların çox az qismi savab və mükafat ümidi ilə öz vəzifəsini yerinə yetirir. Əlbəttə ki, bəzi işlərdə insanı fəaliyyətə təşviq edən təkcə ümiddir. Axı müəyyən işlərin yerinə yetirilməməsi müqabilində cəza nəzərdə tutulmamışdır. Bəli, müstəhəb işlər müqabilində savab nəzərdə tutulur və bu işləri tərk edənlər cəzalandırılmır. Əlbəttə ki, bu məqamda da mükafatı əldən çıxarmaq qorxusu olur.

Aydın olur ki, fərdi və ictimai həyatda bir çox rəftar və əməllərin hərəkətvericisi qorxudur. Çətinlik, nemətləri itirmək, hörmətdən düşmək qorxusu bu qəbil qorxulardandır. Amma axirət dünyasına inananlar üçün birinci gecə qəbir qorxusu, cəhənnəm qorxusu daha təsirlidir. Mənəvi baxımdan ali mərifət dərəcəsinə çatanlar üçün ən böyük və ən üzücü qorxu Allahın diqqətindən məhrumluq qorxusudur. Bəli, belə bir məhrumluq böyük əzabdır. Bu səbəbdən də Allah-təala əhd-peymanı pozanları məzəmmət edərkən onların diqqətdən məhrum edilməsini böyük əzab sayır və buyurur: “Allahın əhdini və öz andlarını ucuz qiymətə satanlar üçün axirət bəhrəsi yoxdur. Allah qiyamət günü onlarla danışmaz, onlara baxmaz, onları paklamaz. Onlar üçün ağrılı əzab olacaq.”[2]

Uşaqlar üçün aclıq ana nəvazişindən məhrumluqdan daha asan olduğu kimi, Allahla ünsiyyət şirinliyini dadanlar üçün cəhənnəm əzabından da ağır Allahın diqqətindən məhrumluqdur. Beləcə, Allahın lütf və diqqətindən məhrumluq qorxusu aşiqlər üçün bəndəlik vəzifələrinin yerinə yetirilməsində ən güclü mühərrikdir.

 

www.ahliman.info

[1] “Fatir”, 24

[2] “Ali-İmran”, 77

Digər “Mənəviyyat ” Xəbərləri

Sübh namazından sonra bu zikri 19 dəfə deməyə çalışın ki, böyük əcri vardır

Allah övliyalarının öz şagirdləri üçün tövsiyə etdiyi dəyərli zikrlərdən biri “Bismilləhir-Rahmənir-Rahim”dir. Xüsusilə sübh namazından sonra bu zikri 19 dəfə deməyə çalışın ki,... Davamı..

Şeyx Rəcəbəli: “Həkim lazım deyil, uşağı elə vurmazlar!”

Hacı Şeyx Rəcəbəlini gecə məclislərinə aparıb-gətirən şəxslərdən biri də mərhum Sənubəri olmuşdur. Günlərin birində mərhum Sənubəri hazırlaşır ki, Hacı Şeyxi məclisə aparsın.... Davamı..

İmam Əli (ə): “Kim səndə оlmаyаn şеylərə görə səni tərifləsə, bu səni pisləməkdir”

Həzrət Muhəmməd (s) buyurub: “Еy Məsudun оğlu! Bеlə оlmаdığın hаldа, cаmааt səni tərifləyib “gündüzlər оruc tutur, gеcələr ibаdət еdir” dеsə, sеvinmə. Çünki... Davamı..

İmam Əli (ə): “Kim nаdаnın, özü hаqdа mədh və vəsfindən хоşhаl оlаrsа, аğıllı dеyil”

Həzrət Muhəmməd (s) buyurub: “Mədhdən və sitаyişdən çəkinin ki, bu bаş kəsməkdir.” “Bir kişinin iti bıçаqlа bаşqа kişiyə hücum еtməsi, оnu üzünə... Davamı..

Şeyx Rəcəbəli İmam Hüseyn (ə) ziyarətçisi olan xanıma “əməllərinin hamısını məhv etdin”dedi

Nəql edirlər ki, Mərhum Ağa Şeyx Rəcəbəli Xəyyat bir qrup insanlarla birlikdə Kərbəlaya müşərrəf olur və onların arasında bir ər-arvad da var... Davamı..

İmаm Əli (ə): “Kişi sözü ilə dеyil, əməli ilə imtаhаnа çəkilər”

Əmirəl-möminin İmаm Əli (ə) buyurur: “Həqiqətən, bizim işimiz çətin və gеctаpılаndır. Qəlbi imаn üçün Аllаh tərəfindən imtаhаn еdilən (хаlisləşdirilən) mömin bəndədən bаşqа,... Davamı..

İmam Əli (ə): “Hеç kəs əbəs yеrə yаrаdılmаyıb ki, əyləncə və qəflətdə gününü kеçirsin”

Qurаni-Kərim: “Bilin ki, dünyа həyаtı əslində оyun-оyuncаq, əyləncə, bər-bəzək və sizlərin bir-birinə öyünməsidir.” “Bir аlış-vеriş, yахud bir əyləncə gördükdə səni аyаq üstə... Davamı..

“Bismillah”ı namazda möhkəmdən demək hamıya bəlli edər ki, bu əməl lazımlı əməldir

Ayətullah Behcət buyurur: “Allahın bütün şüarları – əlamətdir. Nəyin əlamətidirlər? Misal üçün başını torpağa qoymaq – səcdə olunan Varlığı tanımağa və yadına... Davamı..